Programma

Dagvoorzitter Bart Vanraes heet alle deelnemers van harte welkom bij ATEX & Process Safety België. Tijdens deze opening blikt hij vooruit op het programma en de belangrijkste thema’s van de dag. Hij neemt je mee in wat je kunt verwachten en zet de toon voor een inspirerend congres vol actuele inzichten, praktijkervaringen en waardevolle ontmoetingen rondom explosieveiligheid en procesveiligheid.

Hoe weet je of bestaande ATEX-zoneringen nog voldoen aan de huidige inzichten en normen? En welke impact heeft de keuze van de zoneringsnorm op de veiligheid van je installaties? Tijdens deze keynote neemt Umicore je mee in de praktijk van het herzien en onderbouwen van bestaande ATEX-zoneringen. Aan de hand van IEC 60079-10-1 en IEC 60079-10-2 wordt toegelicht hoe historische kennis behouden blijft, terwijl emissiebronnen, ventilatie en inertisatie opnieuw kritisch worden beoordeeld. Ontdek welke afwegingen bepalend zijn voor de uiteindelijke zone-indeling, waarom de keuze van de norm ertoe doet en hoe je komt tot een aantoonbare en goed onderbouwde ATEX-zonering

Hoe voorkom je dat risico’s pas zichtbaar worden wanneer een installatie al in gebruik is? Incidenten binnen Aperam én bij andere industriële organisaties laten zien hoe belangrijk het is om proces- en explosieveiligheid al vanaf de ontwerpfase integraal mee te nemen. Aan de hand van twee concrete praktijkvoorbeelden laat David Vaes, Preventieadviseur bij Aperam, zien welke inzichten dit heeft opgeleverd en hoe de organisatie vandaag anders naar veiligheid kijkt. Daarbij wordt ingegaan op de samenhang tussen machineveiligheid, procesveiligheid en explosieveiligheid. Welke normen en richtlijnen spelen een rol? Welke risicoanalyses bieden de juiste inzichten? En vooral: hoe zorg je ervoor dat veiligheid niet alleen bij nieuwbouw, maar ook bij wijzigingen aan bestaande installaties structureel wordt geborgd? Een praktische sessie over leren van incidenten, het herkennen van blinde vlekken en het versterken van veiligheid gedurende de volledige levenscyclus van een installatie.

Waterstofinstallaties brengen specifieke brand- en explosierisico’s met zich mee, zeker bij opslag en laad- en losplaatsen waar waterstof onder hoge druk aanwezig is. Veiligheidsafstanden en beschermende wanden spelen daarom een belangrijke rol in het ontwerp, maar kunnen elkaar ook beïnvloeden: een wand kan bescherming bieden tegen brand, terwijl deze tegelijkertijd de impact van een explosie kan vergroten. Tijdens deze sessie tonen de sprekers aan de hand van een praktijkcase hoe gevolgenmodellering kan worden ingezet om deze risico’s beter te beoordelen. Verschillende 2D- en 3D-modelleringstools worden met elkaar vergeleken en er wordt onderzocht welke invloed verschillende geometrieën en wanden hebben op explosiegevolgen. Na deze sessie heb je meer inzicht in: De belangrijkste brand- en explosierisico’s van waterstof; Het effect van veiligheidsafstanden, open geometrieën en beschermende wanden; De manier waarop wanden explosiegevolgen kunnen versterken; De toepassing van gevolgenmodellering bij het ontwerp van waterstofinstallaties; De verschillen, sterke punten en beperkingen van 2D- en 3D-modelleringstools.

Hoe beheers je explosierisico's in een complexe industriële omgeving waar zowel brandbare stoffen, gassen als vloeistoffen aanwezig zijn? In deze keynote geeft Cargill Gent een praktijkgerichte inkijk in de ATEX-aanpak op de site. De focus ligt niet op de klassieke wettelijke vereisten, maar op de maatregelen en keuzes die voor Cargill specifiek of onderscheidend zijn. Aan bod komen onder meer opleiding en bewustmaking, strikte werkvergunningsprocessen voor hoogrisicowerken, toegangscontrole tot explosiegevaarlijke zones, geavanceerde technische beveiligingen, noodplanning en het belang van een sterke veiligheidscultuur. Daarnaast wordt een concrete case study besproken rond vier verouderde meelevatoren die actief zijn in zone 22/20. Na een brandincident met een transportband werd een uitgebreide gap assessment uitgevoerd, waarbij deze installaties als hoog risico werden geïdentificeerd. De sessie toont hoe een incident kan leiden tot een diepgaande analyse, risicobeoordeling en uiteindelijk een beslissing tot vervanging van kritische installaties. Belangrijkste inzichten: werken met meerdere onafhankelijke beschermingslagen, het belang van menselijk gedrag naast techniek, en hoe een proactieve aanpak incidenten kan voorkomen voordat ze zich voordoen.

Stap in de wereld van explosieve realiteit tijdens deze dynamische en leerzame livesessie. Aan de hand van spectaculaire, gecontroleerde experimenten laten Filip Verplaetsen en Frederik Norman zien hoe snel het mis kan gaan, én hoe je dat voorkomt. In deze vernieuwde demo ligt de focus op twee steeds relevantere risico’s in industriële omgevingen: stofexplosies en waterstofexplosies. Je ervaart van dichtbij hoe gevaarlijke situaties ontstaan, welke signalen je kunt herkennen en waarom juist gedrag een cruciale rol speelt in veiligheid. Wat maakt een waterstofexplosie anders dan die van aardgas, propaan of butaan? En hoe kunnen ogenschijnlijk onschuldige stofdeeltjes leiden tot enorme krachtsexplosies? Deze sessie maakt het verschil tussen theorie en praktijk zichtbaar, hoorbaar én voelbaar. Een unieke kans om inzicht te krijgen in het explosiegedrag van verschillende stoffen en om je bewustzijn rond procesveiligheid te verdiepen.