Als het EVD klopt, hoeft de inspecteur niets meer te doen

Tieme Groen, ATEX Consultant E&I bij Actemium, werkt al sinds 1999 op het gebied van ATEX. In zijn rol helpt hij organisaties met het opstellen, actualiseren en toepassen van Explosieveiligheidsdocumenten (EVD’s), van consultancy tot engineering en training.

Tijdens het ATEX & Process Safety Congres laat hij zien waarom het EVD in veel organisaties tekortschiet — en vooral: hoe het wél moet werken in de praktijk.

Veel organisaties hebben een EVD. Waarom gaat het daar toch zo vaak mis?
“Het probleem is eigenlijk heel simpel: organisaties zien het EVD als een eindpunt in plaats van een startpunt. Het wordt opgesteld, vaak met veel zorg, en daarna verdwijnt het in de kast. Soms ligt zo’n document er al 10 of 15 jaar zonder dat er nog serieus naar gekeken is.

Terwijl de praktijk natuurlijk continu verandert. Installaties worden aangepast, processen verschuiven, er komen nieuwe inzichten. Als je EVD daarin niet meebeweegt, ontstaat er een schijnveiligheid. Op papier klopt het, maar in werkelijkheid niet meer.”

Wat doen organisaties anders die hun procesveiligheid wél goed op orde hebben?
“Daar zie je dat het EVD echt onderdeel is van de dagelijkse praktijk. Bij elke wijziging wordt de vraag gesteld: wat betekent dit voor onze zonering, voor onze installaties, voor de maatregelen die we genomen hebben?

Het document wordt actief gebruikt en regelmatig herzien. Niet omdat het moet, maar omdat het helpt bij het maken van betere keuzes. Dan wordt het een stuurmiddel in plaats van een verplicht nummer.”

Je stelt: ‘Als het EVD klopt, hoeft de inspecteur niets meer te doen’. Dat is een stevige uitspraak.
“Dat is ook bewust zo geformuleerd. Kijk, als jouw EVD volledig, actueel en goed onderbouwd is, dan heb je je basis gewoon op orde.

Wat je vaak ziet bij inspecties, is discussie: klopt de zonering nog, zijn de juiste maatregelen genomen, hoe is iets onderbouwd? Als dat allemaal al goed vastligt en aansluit op de praktijk, haal je die discussie er grotendeels uit.

De inspecteur komt dan niet meer om te discusieren, maar om te inspecteren van de installatie die gebouwd is conform het EVD, en te bevestigen dat het klopt. En dat is een heel andere dynamiek.”

Waar zit volgens jou de grootste gemiste kans binnen organisaties?
“In het feit dat er vaak veel meer uit het EVD te halen is dan nu gebeurt. Het kan echt richting geven aan hoe je met veiligheid omgaat, hoe je keuzes maakt en waar je prioriteiten legt.

Maar dan moet je het wel actief gebruiken. En dat vraagt ook om een andere manier van kijken. Niet: we hebben een document dus we zijn klaar. Maar: hoe zorgen we dat dit document ons helpt om elke dag betere beslissingen te nemen?

Dat is uiteindelijk waar het verschil wordt gemaakt.”

Wil je dit binnen jouw organisatie kritisch kunnen beoordelen én direct vertalen naar de praktijk?

Tijdens het ATEX & Process Safety Congres deelt Tieme Groen concrete inzichten en handvatten waarmee je de volgende dag al aan de slag kunt.

Luna van Bommel | Producer